Bữa sáng từ lâu được xem là bữa ăn quan trọng, giúp bổ sung năng lượng sau một đêm dài và tạo nền tảng cho các hoạt động trong ngày. Trong khi nhiều người lựa chọn bánh mì, yến mạch hay ngũ cốc, không ít người Việt vẫn giữ thói quen ăn sáng bằng cơm với các món như cơm rang, cơm thịt, cơm tấm hoặc cơm cùng thức ăn từ bữa tối hôm trước.
Vậy ăn sáng bằng cơm có tốt cho sức khỏe hay không?
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, cơm là nguồn cung cấp carbohydrate dồi dào, đóng vai trò cung cấp năng lượng chính cho cơ thể. Một bữa sáng với lượng cơm vừa phải có thể giúp não bộ và cơ bắp hoạt động hiệu quả, đồng thời tạo cảm giác no lâu hơn so với một số món ăn nhẹ.
Đặc biệt, với những người lao động chân tay, người thường xuyên vận động hoặc tập luyện vào buổi sáng, cơm có thể đáp ứng nhu cầu năng lượng khá tốt. Khi kết hợp cùng thực phẩm giàu protein như trứng, thịt nạc, cá hoặc đậu phụ và bổ sung thêm rau xanh, bữa sáng bằng cơm hoàn toàn có thể cân đối về mặt dinh dưỡng.
Tuy nhiên, điều quan trọng không nằm ở việc có ăn cơm hay không mà là cách ăn. Nếu bữa sáng chủ yếu gồm cơm trắng với nhiều món chiên rán, thịt mỡ hoặc thực phẩm chế biến sẵn, cơ thể có thể nạp quá nhiều calo, chất béo bão hòa và natri. Điều này làm tăng nguy cơ tăng cân, rối loạn mỡ máu và ảnh hưởng đến sức khỏe tim mạch nếu duy trì trong thời gian dài.
Ngoài ra, cơm trắng có chỉ số đường huyết (GI) tương đối cao. Ăn quá nhiều cơm trắng trong một bữa có thể khiến đường huyết tăng nhanh rồi giảm xuống sau đó, khiến một số người nhanh đói hoặc cảm thấy uể oải vào giữa buổi sáng. Người mắc đái tháo đường hoặc tiền đái tháo đường nên chú ý kiểm soát khẩu phần và ưu tiên gạo lứt hoặc kết hợp nhiều chất xơ để làm chậm quá trình hấp thu đường.
Một điểm cần lưu ý khác là thói quen ăn cơm nguội từ tối hôm trước. Nếu cơm không được bảo quản đúng cách, vi khuẩn có thể phát triển và làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm. Vì vậy, cơm thừa nên được làm nguội nhanh, bảo quản trong tủ lạnh và hâm nóng kỹ trước khi sử dụng.
Các chuyên gia khuyến nghị một bữa sáng lành mạnh không nên chỉ có tinh bột. Công thức lý tưởng là kết hợp đủ bốn nhóm thực phẩm gồm tinh bột, protein, chất béo lành mạnh và rau củ hoặc trái cây. Chẳng hạn, một phần cơm vừa phải ăn cùng cá hấp, trứng luộc, rau luộc và một quả chuối hoặc một ly sữa ít đường sẽ giúp cơ thể được cung cấp đầy đủ dưỡng chất.
Nhìn chung, ăn sáng bằng cơm không phải là thói quen có hại, thậm chí còn phù hợp với khẩu vị và văn hóa ẩm thực của nhiều người Việt. Điều quan trọng là kiểm soát lượng cơm, lựa chọn món ăn kèm lành mạnh, hạn chế đồ chiên nhiều dầu mỡ và đảm bảo an toàn thực phẩm. Khi được xây dựng hợp lý, bữa sáng với cơm vẫn có thể trở thành lựa chọn dinh dưỡng, giúp duy trì năng lượng và hỗ trợ sức khỏe lâu dài.
Xem thêm: Không chỉ cá hồi, 3 thực phẩm giàu vitamin D tốt cho sức khỏe