Cà phê là thức uống quen thuộc của hàng triệu người, giúp tăng sự tỉnh táo và cải thiện khả năng tập trung. Tuy nhiên, nếu bạn là người có thói quen uống cà phê mỗi ngày và đột ngột ngừng nạp caffeine, cơ thể có thể trải qua một giai đoạn "cai caffeine" với nhiều triệu chứng không mấy dễ chịu. Dù vậy, sau khi vượt qua giai đoạn này, bạn có thể nhận thấy nhiều lợi ích tích cực đối với sức khỏe.
Theo Very Well Heath, những thay đổi sau khi ngừng uống cà phê sẽ khác nhau tùy vào lượng caffeine tiêu thụ trước đó cũng như cơ địa của từng người.
Những ngày đầu: Cơ thể bước vào giai đoạn "cai caffeine"
Trong vài ngày đầu tiên sau khi ngừng uống cà phê và các nguồn caffeine khác, cơ thể bắt đầu xuất hiện các triệu chứng cai.
Sau 12 - 24 giờ: Đây là thời điểm các dấu hiệu đầu tiên thường xuất hiện. Người từng uống cà phê thường xuyên có thể bị đau đầu, mệt mỏi, buồn ngủ, giảm khả năng tập trung hoặc cảm thấy làm việc kém hiệu quả hơn.
Từ 20 - 51 giờ: Các triệu chứng thường đạt đỉnh trong khoảng 48 giờ đầu. Ngoài đau đầu và mệt mỏi, nhiều người còn cảm thấy cáu gắt, thay đổi tâm trạng, rối loạn tiêu hóa, đau cơ hoặc đau khớp.
Từ ngày thứ 2 đến ngày thứ 9: Dù các triệu chứng có thể kéo dài tới 9 ngày, mức độ khó chịu sẽ giảm dần khi não bộ và cơ thể thích nghi với việc không còn caffeine.
Sau giai đoạn cai: Cơ thể bắt đầu nhận thấy nhiều lợi ích
Sau khi các triệu chứng cai caffeine biến mất, nhiều người cảm thấy sức khỏe cải thiện rõ rệt.
Một trong những thay đổi dễ nhận thấy nhất là chất lượng giấc ngủ được cải thiện. Caffeine có thể khiến bạn khó đi vào giấc ngủ, ngủ ít hơn và làm giảm chất lượng giấc ngủ. Khi ngừng uống cà phê, đặc biệt nếu trước đây bạn thường uống vào buổi chiều hoặc tối, giấc ngủ có thể trở nên sâu và ổn định hơn.
Bên cạnh đó, nhiều nghiên cứu cho thấy tiêu thụ trên 400 mg caffeine mỗi ngày có liên quan đến nguy cơ lo âu cao hơn. Vì vậy, sau khi ngừng cà phê, những người nhạy cảm với caffeine có thể cảm thấy bớt căng thẳng, giảm bồn chồn và dễ kiểm soát cảm xúc hơn.
Ngoài ra, cơ thể cũng dần thoát khỏi sự phụ thuộc vào caffeine. Sau khi vượt qua giai đoạn cai, bạn sẽ không còn cảm giác bắt buộc phải uống một ly cà phê mới có thể tỉnh táo hoặc bắt đầu ngày làm việc.
Vì sao ngừng cà phê lại gây ra các triệu chứng khó chịu?
Caffeine hoạt động bằng cách ngăn chặn tác động của adenosine, một chất hóa học trong não có vai trò điều hòa chu kỳ thức - ngủ. Khi adenosine bị ức chế, bạn cảm thấy tỉnh táo hơn.
Tuy nhiên, nếu sử dụng caffeine thường xuyên, não bộ sẽ thích nghi với sự hiện diện của chất này. Khi đột ngột ngừng uống cà phê, adenosine sẽ hoạt động mạnh hơn trong thời gian ngắn, khiến bạn cảm thấy buồn ngủ, đau đầu và mệt mỏi cho đến khi cơ thể cân bằng trở lại.
Ai dễ gặp triệu chứng cai caffeine hơn?
Không phải ai cũng trải qua các triệu chứng giống nhau. Một số nhóm có nguy cơ gặp triệu chứng nặng hơn gồm:
Người thường xuyên bị đau nửa đầu (migraine).
Người tiêu thụ trên 300 mg caffeine mỗi ngày.
Người đang chịu nhiều căng thẳng.
Người có lịch sinh hoạt hoặc giấc ngủ thất thường.
Người sử dụng hoặc lạm dụng các loại thực phẩm bổ sung chứa caffeine.
Làm sao để giảm triệu chứng khi muốn bỏ cà phê?
Các chuyên gia khuyến cáo không nên ngừng cà phê quá đột ngột nếu bạn đã uống trong thời gian dài. Thay vào đó, hãy giảm lượng caffeine từ từ bằng cách chuyển từ cốc lớn sang cốc vừa, rồi cốc nhỏ trước khi đổi sang cà phê đã khử caffeine.
Song song với đó, hãy uống đủ nước để tránh mất nước, hạn chế các loại nước tăng lực, ngủ đủ giấc và duy trì lịch sinh hoạt điều độ. Nếu đau đầu hoặc các triệu chứng cai caffeine kéo dài, nghiêm trọng hoặc không cải thiện sau nhiều ngày, bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ để được tư vấn và điều trị phù hợp.
Mặc dù giai đoạn cai caffeine có thể gây nhiều bất tiện, đây chỉ là phản ứng tạm thời. Khi cơ thể đã thích nghi, nhiều người nhận thấy mình ngủ ngon hơn, bớt lo âu và không còn phụ thuộc vào cà phê để duy trì năng lượng mỗi ngày.
Xem thêm: 5 cách ăn chuối tốt cho sức khỏe, giúp hạn chế tăng đường huyết
