Không ít người rơi vào tình trạng ban ngày uể oải, thiếu năng lượng nhưng khi đêm xuống lại trở nên tỉnh táo, khó ngủ. Hiện tượng này ngày càng phổ biến, đặc biệt ở người trẻ và những người có thói quen sinh hoạt thiếu ổn định. Theo các chuyên gia sức khỏe, đây có thể là hệ quả của nhiều yếu tố liên quan đến đồng hồ sinh học, lối sống và tâm lý.
Đồng hồ sinh học bị “lệch nhịp”
Cơ thể con người hoạt động theo một chu kỳ gọi là đồng hồ sinh học. Khi lịch sinh hoạt thay đổi thất thường – chẳng hạn ngủ muộn, thức khuya thường xuyên hoặc làm việc ca đêm – chu kỳ này dễ bị rối loạn.
Khi đó, cơ thể có xu hướng “đảo ngược” trạng thái: ban ngày mệt mỏi vì chưa được nghỉ ngơi đủ, còn ban đêm lại trở nên tỉnh táo do não bộ quen hoạt động vào thời điểm này.
Tiếp xúc quá nhiều với điện thoại, máy tính vào buổi tối
Ánh sáng xanh từ màn hình điện thoại, máy tính hoặc tivi có thể ảnh hưởng đến hormone melatonin – loại hormone giúp cơ thể buồn ngủ. Khi sử dụng thiết bị điện tử quá lâu trước giờ ngủ, não bộ dễ hiểu nhầm rằng vẫn còn ban ngày.
Điều này khiến nhiều người dù mệt nhưng vẫn khó đi vào giấc ngủ, dẫn đến tình trạng thức khuya kéo dài và mệt mỏi vào hôm sau.
Căng thẳng tích tụ trong ngày
Áp lực công việc, học tập hoặc những lo lắng trong cuộc sống cũng có thể khiến não bộ hoạt động mạnh hơn vào ban đêm. Khi cơ thể bắt đầu nghỉ ngơi, nhiều người lại có xu hướng suy nghĩ nhiều hơn, khiến đầu óc tỉnh táo bất thường.
Nếu tình trạng này kéo dài, giấc ngủ dễ bị rối loạn và chất lượng ngủ giảm đáng kể.
Thói quen ngủ không ổn định
Việc ngủ quá nhiều vào ban ngày, ngủ trưa quá dài hoặc thay đổi giờ ngủ liên tục cũng có thể làm rối loạn chu kỳ ngủ – thức tự nhiên. Điều này khiến cơ thể khó phân biệt thời điểm cần nghỉ ngơi và thời điểm cần hoạt động.
Theo các chuyên gia, người trưởng thành nên duy trì giờ ngủ cố định và ngủ đủ thời gian cần thiết mỗi ngày để đồng hồ sinh học hoạt động ổn định.
Khi nào nên chú ý hơn?
Nếu tình trạng mệt mỏi ban ngày, tỉnh táo ban đêm diễn ra thường xuyên và kéo dài nhiều tuần, đây có thể là dấu hiệu của rối loạn giấc ngủ. Khi đó, việc điều chỉnh thói quen sinh hoạt, giảm sử dụng thiết bị điện tử vào buổi tối và tăng vận động ban ngày có thể giúp cải thiện tình trạng này.
Trong trường hợp khó ngủ kéo dài hoặc ảnh hưởng đến sức khỏe và công việc, người bệnh nên tìm đến các cơ sở y tế để được tư vấn và kiểm tra phù hợp.
