Một thiên thạch nặng chưa đầy 1 kg bất ngờ xuyên thủng mái một ngôi nhà tại bang New Jersey (Mỹ) vào năm ngoái đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới khoa học. Kết quả nghiên cứu mới công bố cho thấy mẫu vật này chứa nhiều hợp chất hữu cơ quan trọng, bao gồm axit amin và các phân tử tiền sinh học - những "viên gạch" cơ bản được cho là góp phần hình thành sự sống trên Trái đất hàng tỷ năm trước.
Theo New York Post, sự việc xảy ra vào ngày 16/7/2024 khi một thiên thạch có kích thước tương đương chiếc vali lao vào bầu khí quyển Trái đất với tốc độ khoảng 51.500 km/giờ. Quá trình ma sát dữ dội tạo nên một tiếng nổ siêu thanh vang khắp khu vực thành phố New York.
Sau khi bay qua khu vực gần Tượng Nữ thần Tự do, thiên thạch bắt đầu vỡ vụn, tạo thành nhiều mảnh nhỏ rơi xuống các bang New York và New Jersey.
Một trong những mảnh thiên thạch nặng khoảng 0,9 kg đã xuyên thủng mái nhà của một gia đình ở New Jersey, rơi thẳng xuống phòng ngủ chính. Chủ nhà kể lại rằng ông đang ở trong nhà thì bất ngờ nghe thấy một tiếng động cực lớn.
"Khi kiểm tra, tôi phát hiện trần nhà bị thủng. Khắp giường, thảm và xung quanh đều phủ đầy bụi đen cùng những mảnh vật chất lạ. Không khí còn bốc lên mùi lưu huỳnh rất nồng", người này cho biết.
Thay vì chạm trực tiếp vào mẫu vật, chủ nhà đã cẩn thận đeo găng tay dùng một lần, bọc các mảnh thiên thạch bằng giấy bạc rồi đặt vào lọ thủy tinh kín nhằm hạn chế tối đa nguy cơ nhiễm bẩn từ môi trường bên ngoài.
Theo các nhà khoa học, chính cách xử lý nhanh chóng và cẩn trọng này đã giúp mẫu thiên thạch được bảo quản gần như nguyên vẹn, trở thành một trong những mẫu thiên thạch thuộc nhóm CM1/2 có chất lượng bảo tồn tốt nhất từng được ghi nhận.
Trong nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí Science Advances, nhóm chuyên gia đặt tên mẫu vật là "thiên thạch Hillsborough". Phân tích cho thấy bên trong thiên thạch vẫn lưu giữ nhiều khoáng chất đặc biệt được hình thành dưới tác động của dung dịch nước muối có nồng độ cao trên thiên thể mẹ cách đây hàng tỷ năm.
Điều đáng chú ý là các dấu vết hóa học này gần như chưa từng được ghi nhận ở những thiên thạch cùng loại trước đây. Chúng phản ánh môi trường giàu nước và các phản ứng hóa học phức tạp từng diễn ra trên một tiền hành tinh trong giai đoạn đầu hình thành Hệ Mặt trời.
Quan trọng hơn, nhóm nghiên cứu còn phát hiện thiên thạch chứa hàm lượng lớn hợp chất carbon, axit amin cùng nhiều phân tử tiền sinh học - những thành phần được xem là nền tảng để hình thành các phân tử sinh học phức tạp hơn.
Phát hiện này tiếp tục củng cố giả thuyết lâu nay của giới khoa học rằng các tiểu hành tinh và thiên thạch có thể đã đóng vai trò như "người vận chuyển", mang những nguyên liệu thiết yếu cho sự sống đến Trái đất non trẻ cách đây khoảng 4 tỷ năm.
Nếu giả thuyết này chính xác, những va chạm thiên thạch trong thời kỳ đầu lịch sử hành tinh không chỉ tạo nên các hố va chạm khổng lồ mà còn góp phần gieo những "hạt giống hóa học" đầu tiên, mở đường cho sự xuất hiện của sự sống.
Các nhà nghiên cứu cho rằng thiên thạch Hillsborough sẽ tiếp tục được phân tích bằng những công nghệ hiện đại hơn trong tương lai nhằm tìm kiếm thêm các dấu vết phân tử hữu cơ và hiểu rõ hơn về quá trình tiến hóa hóa học diễn ra trước khi sự sống xuất hiện.
Hiện một phần mẫu thiên thạch đã được lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Hoa Kỳ để phục vụ các nghiên cứu lâu dài. Giới khoa học kỳ vọng đây sẽ trở thành nguồn tư liệu quý giá, giúp giải mã một trong những câu hỏi lớn nhất của nhân loại: sự sống trên Trái đất bắt đầu từ đâu và liệu những điều kiện tương tự có thể tồn tại ở các hành tinh khác trong vũ trụ hay không.
