Việc một người phụ nữ tại Thượng Hải (Trung Quốc) tự bỏ tiền túi để lắp đặt máy leo cầu thang nhằm giúp mẹ già và tạo điều kiện cho cả tòa nhà sử dụng miễn phí đã bất ngờ trở thành chủ đề gây tranh cãi trên mạng xã hội. Dù xuất phát từ ý định tốt, công trình này cuối cùng vẫn bị yêu cầu tháo dỡ vì không đáp ứng các quy định về an toàn và chưa được cấp phép xây dựng.
Theo truyền thông Trung Quốc, bà Chao, cư dân sống tại tầng 6 của một khu chung cư ở Phố Đông, Thượng Hải, cho biết mẹ bà năm nay 78 tuổi, thường xuyên đến nhà để chăm sóc cháu ngoại. Tuy nhiên, sau một vụ tai nạn giao thông xảy ra vài năm trước, người mẹ gặp chấn thương ở chân, khiến việc leo cầu thang trở nên vô cùng khó khăn.
Do tòa nhà không đủ điều kiện để lắp đặt thang máy truyền thống, bà Chao quyết định chi hơn 68.000 nhân dân tệ (khoảng 248,2 triệu đồng) từ tiền cá nhân để lắp đặt hệ thống máy leo cầu thang. Bà khẳng định thiết bị sẽ được mở cho toàn bộ cư dân trong tòa nhà sử dụng miễn phí, với mong muốn hỗ trợ người già và những người gặp khó khăn trong việc di chuyển.
Trước khi triển khai, bà Chao đã thông báo kế hoạch trong nhóm cư dân nhưng không nhận được phản hồi. Sau đó, ban quản lý khu dân cư tổ chức cuộc tham vấn đầu tiên. Kết quả có 6 hộ đồng ý, 4 hộ phản đối và 2 hộ chưa đưa ra ý kiến.
Tin rằng số lượng người ủng hộ là đủ để tiến hành, bà Chao đặt mua và cho lắp đặt thiết bị. Tuy nhiên, khi quá trình thi công bắt đầu, đơn vị quản lý bất động sản đã yêu cầu tạm dừng và tổ chức lấy ý kiến lần thứ hai.
Kết quả lần này thay đổi đáng kể khi chỉ còn 4 hộ đồng ý, trong khi số hộ phản đối tăng lên 8.
Những cư dân phản đối cho rằng hệ thống máy leo cầu thang có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt chung. Theo họ, ghế ngồi của thiết bị nếu không được gấp gọn sẽ chắn lối vào căn hộ ở tầng hai; phần đường ray lắp dọc cầu thang che khuất tay vịn, gây bất tiện cho người già khi cần bám để di chuyển. Ngoài ra, cư dân cũng lo ngại việc vận chuyển những vật dụng cồng kềnh như tủ lạnh, máy giặt hay nệm sẽ trở nên khó khăn hơn.
Bên cạnh đó, nhiều người bày tỏ băn khoăn về vấn đề bảo trì, xử lý sự cố và mức độ an toàn của thiết bị trong trường hợp xảy ra hỏa hoạn hoặc mất điện.
Sau khi kiểm tra, cơ quan quản lý đô thị địa phương xác định việc lắp đặt máy leo cầu thang là không đúng quy định do chưa được cấp giấy phép xây dựng. Vì vậy, cơ quan chức năng đã ban hành thông báo yêu cầu tháo dỡ công trình trong thời hạn quy định.
Trước quyết định này, bà Chao bày tỏ sự thất vọng. Bà cho biết đã bỏ ra số tiền lớn để mua thiết bị và việc lắp đặt gần như hoàn tất. Theo bà, nếu ngay từ đầu công trình không đáp ứng điều kiện pháp lý thì ban quản lý khu dân cư nên thông báo rõ để tránh phát sinh chi phí và tranh cãi.
Người phụ nữ cũng khẳng định sẵn sàng phối hợp với đơn vị sản xuất để điều chỉnh thiết kế, giảm ảnh hưởng đến không gian chung nhằm đáp ứng các yêu cầu của cư dân và cơ quan quản lý.
Đại diện ban quản lý khu phố cho biết họ ghi nhận và đánh giá cao tấm lòng hiếu thảo của bà Chao. Tuy nhiên, việc lắp đặt thiết bị trong khu dân cư cần tuân thủ đầy đủ các quy định hiện hành và phải có sự đồng thuận tuyệt đối của toàn bộ cư dân trong tòa nhà.
Theo cơ quan này, chiều rộng của cầu thang sau khi lắp đặt thiết bị chỉ còn khoảng 67 cm tại vị trí hẹp nhất, thấp hơn tiêu chuẩn an toàn về phòng cháy chữa cháy. Điều này đồng nghĩa với việc lối thoát hiểm duy nhất của tòa nhà bị thu hẹp, tiềm ẩn nguy cơ trong trường hợp khẩn cấp.
Cả lực lượng công an địa phương và cơ quan quản lý đô thị đều thống nhất quan điểm rằng thiết bị được gắn cố định vào kết cấu của tòa nhà, ảnh hưởng đến không gian công cộng và lối thoát hiểm. Vì vậy, việc lắp đặt bắt buộc phải được cấp phép xây dựng trước khi triển khai.
Từ vụ việc trên, ủy ban khu phố cũng kiến nghị chính quyền cấp trên sớm ban hành các quy định cụ thể về việc lắp đặt thiết bị hỗ trợ leo cầu thang tại các khu dân cư có nhiều người cao tuổi. Theo đó, cần quy định rõ điều kiện lắp đặt, tiêu chuẩn kỹ thuật, quy trình thẩm định an toàn phòng cháy chữa cháy cũng như trách nhiệm của các bên liên quan để tránh phát sinh tranh chấp tương tự trong tương lai.
Thực tế, Thượng Hải từng ghi nhận những mô hình lắp đặt thành công. Vào tháng 3 năm ngoái, một hệ thống máy leo cầu thang tiết kiệm diện tích đã được đưa vào sử dụng tại một khu chung cư ở quận Dương Phố sau khi toàn bộ cư dân trong tòa nhà đồng thuận. Sau mô hình này, một số tòa nhà khác cũng bắt đầu tiến hành tham vấn để triển khai giải pháp tương tự.
Câu chuyện của bà Chao hiện tiếp tục thu hút nhiều ý kiến trái chiều trên mạng xã hội. Không ít người cho rằng đây là hành động đáng trân trọng khi xuất phát từ mong muốn chăm sóc mẹ già và hỗ trợ cộng đồng. Tuy nhiên, cũng có nhiều ý kiến nhấn mạnh rằng bất kỳ công trình nào liên quan đến không gian sinh hoạt chung đều phải đặt yếu tố an toàn và quyền lợi của tất cả cư dân lên hàng đầu, đặc biệt là các quy định về phòng cháy chữa cháy và lối thoát hiểm.
