Dịch Ebola do chủng Bundibugyo gây ra đang khiến khu vực Trung Phi đối mặt với cuộc khủng hoảng y tế nghiêm trọng nhất trong nhiều năm qua. Theo hãng tin AP ngày 19/6, số ca tử vong được xác nhận đã tăng lên ít nhất 234 người, trong đó Cộng hòa Dân chủ Congo ghi nhận 232 trường hợp và Uganda có 2 ca.
Cùng với số người tử vong gia tăng, số ca mắc bệnh cũng tăng nhanh lên 894 trường hợp, bao gồm 875 ca tại Congo và 19 ca ở Uganda. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh châu Phi (Africa CDC) cảnh báo con số thực tế có thể cao hơn nhiều, khi dịch bệnh chỉ được xác nhận vào ngày 15/5, tức muộn hơn vài tuần so với thời điểm được cho là bắt đầu bùng phát.
Theo đánh giá của Africa CDC, có khoảng 17.000-35.000 người từng tiếp xúc với bệnh nhân và có nguy cơ nhiễm virus. Tuy nhiên, hiện mới chỉ khoảng 4.000 người nằm trong diện được theo dõi và đánh giá sức khỏe, tương đương chưa đến 15%.
Tiến sĩ Wissam Mankoula, chuyên gia dịch tễ học của Africa CDC, cho biết việc truy vết người tiếp xúc đang gặp nhiều khó khăn do địa hình hiểm trở và tình trạng bất ổn an ninh kéo dài tại tỉnh Ituri, miền đông Congo, tâm điểm của đợt dịch lần này.
“Số người cần được theo dõi có thể lên tới hàng chục nghìn, nhưng khả năng tiếp cận các khu vực bị ảnh hưởng còn hạn chế”, ông Mankoula nhận định.
Chỉ trong một tuần, số ca mắc đã tăng thêm 38%, đồng thời dịch bệnh đã lan ra 32 khu vực y tế ở miền đông Congo. Với gần 900 trường hợp được xác nhận, quy mô đợt bùng phát hiện nay được đánh giá nghiêm trọng gấp ba lần so với dịch Ebola tại Uganda năm 2000, thời điểm cùng giai đoạn chỉ ghi nhận 281 ca bệnh.
Dù vậy, vẫn có tín hiệu tích cực khi ít nhất 74 bệnh nhân tại Congo và Uganda đã được điều trị thành công và hồi phục.
Điều đáng lo ngại nhất hiện nay là chủng Bundibugyo, một biến thể Ebola hiếm gặp, chưa có vắc-xin hoặc thuốc điều trị được phê duyệt. Điều này khác với chủng Zaire phổ biến hơn, vốn đã có vắc-xin và từng gây ra 16 đợt bùng phát tại Congo.
Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh, các tổ chức y tế quốc tế đang khẩn trương nghiên cứu các phương pháp điều trị thử nghiệm dành riêng cho chủng Bundibugyo. Một trong những hướng đi được kỳ vọng là sử dụng kháng thể đơn dòng (mAbs), các protein tổng hợp trong phòng thí nghiệm có khả năng mô phỏng cơ chế miễn dịch tự nhiên của cơ thể nhằm vô hiệu hóa virus.
Trong khi đó, giới chuyên gia cảnh báo nếu việc truy vết và kiểm soát dịch không được đẩy nhanh, số ca mắc và tử vong có thể tiếp tục gia tăng trong thời gian tới, khiến cuộc khủng hoảng Ebola hiện nay trở thành một trong những đợt bùng phát nghiêm trọng nhất từng được ghi nhận đối với chủng Bundibugyo.
