Tập thể dục được xem là một trong những cách hiệu quả nhất để nâng cao sức khỏe, phòng ngừa bệnh tim mạch và kéo dài tuổi thọ. Tuy nhiên, thực tế đã ghi nhận không ít trường hợp đột quỵ xảy ra ngay trong lúc tập luyện, thậm chí ở những người còn khá trẻ và có vẻ ngoài khỏe mạnh.
Các chuyên gia cho biết, dù hiếm gặp nhưng đột quỵ khi đang tập thể dục hoàn toàn có thể xảy ra nếu cơ thể phát đi tín hiệu cảnh báo mà người tập bỏ qua hoặc tập luyện quá sức trong điều kiện không phù hợp.
Vì sao có thể bị đột quỵ khi đang tập thể dục?
Theo các bác sĩ, tập thể dục nhìn chung giúp giảm nguy cơ đột quỵ về lâu dài. Tuy nhiên, trong quá trình vận động mạnh, nhịp tim và huyết áp sẽ tăng lên để đáp ứng nhu cầu của cơ thể. Đối với những người có sẵn các bệnh lý như tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, bệnh tim mạch hoặc dị dạng mạch máu não nhưng chưa được phát hiện, sự thay đổi đột ngột này có thể làm tăng nguy cơ xảy ra biến cố.
Ngoài ra, việc tập luyện quá sức, mất nước kéo dài, tập dưới thời tiết nắng nóng hoặc gắng sức khi cơ thể đang mệt mỏi cũng có thể trở thành yếu tố kích hoạt đột quỵ ở những người có nguy cơ cao.
Đặc biệt, không ít người chủ quan cho rằng mình còn trẻ nên không cần kiểm tra sức khỏe định kỳ trước khi tham gia các môn thể thao cường độ cao như chạy marathon, đạp xe đường dài hay tập gym nặng.
Những dấu hiệu cảnh báo không nên bỏ qua
Các chuyên gia khuyến cáo người dân cần ghi nhớ những dấu hiệu cảnh báo đột quỵ như méo miệng, yếu tay chân, nói khó để kịp thời xử trí và cấp cứu.
Một trong những sai lầm phổ biến là nhầm lẫn triệu chứng đột quỵ với biểu hiện mệt mỏi thông thường khi tập luyện.
Các chuyên gia khuyến cáo cần đặc biệt chú ý nếu xuất hiện những dấu hiệu sau:
Đột ngột yếu hoặc tê một bên cơ thể
Người tập có thể cảm thấy cánh tay hoặc chân ở một bên trở nên yếu bất thường, khó cử động hoặc mất cảm giác.
Méo miệng, nói khó
Đây là một trong những dấu hiệu điển hình của đột quỵ. Người bệnh có thể nói ngọng, khó phát âm hoặc không thể diễn đạt được ý muốn nói.
Đau đầu dữ dội bất thường
Nếu xuất hiện cơn đau đầu dữ dội, đột ngột, khác hẳn những cơn đau đầu từng gặp trước đó, cần đặc biệt cảnh giác.
Chóng mặt, mất thăng bằng
Người bệnh có thể loạng choạng, khó giữ thăng bằng hoặc không thể phối hợp động tác bình thường.
Mờ mắt hoặc mất thị lực đột ngột
Thị lực giảm nhanh ở một hoặc cả hai mắt là dấu hiệu nguy hiểm cần được xử trí ngay.
Khó thở, đau tức ngực
Trong một số trường hợp, các triệu chứng tim mạch đi kèm cũng có thể xuất hiện trước hoặc trong khi xảy ra đột quỵ.
Nguyên tắc FAST giúp nhận biết đột quỵ
Các bác sĩ thường khuyến cáo cộng đồng ghi nhớ quy tắc FAST:
F (Face): Khuôn mặt bị méo, lệch một bên.
A (Arm): Tay chân yếu hoặc không thể nâng lên bình thường.
S (Speech): Nói khó, nói ngọng hoặc không nói được.
T (Time): Gọi cấp cứu và đưa người bệnh đến bệnh viện càng sớm càng tốt.
Thời gian là yếu tố quyết định trong điều trị đột quỵ. Việc đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế trong những giờ đầu tiên có thể giúp tăng cơ hội phục hồi và giảm nguy cơ tàn tật.
Làm gì để giảm nguy cơ đột quỵ khi tập luyện?
Để đảm bảo an toàn, các chuyên gia khuyến nghị người dân nên lựa chọn hình thức vận động phù hợp với thể trạng và tình trạng sức khỏe của bản thân.
Trước khi tham gia các môn thể thao cường độ cao, đặc biệt là người trên 40 tuổi hoặc có tiền sử bệnh tim mạch, tăng huyết áp, tiểu đường, nên kiểm tra sức khỏe định kỳ.
Bên cạnh đó, cần khởi động kỹ trước khi tập, uống đủ nước, tránh tập luyện dưới thời tiết quá nóng và không cố gắng vượt quá giới hạn của cơ thể.
Nếu xuất hiện bất kỳ dấu hiệu bất thường nào trong quá trình vận động như đau đầu dữ dội, chóng mặt, yếu tay chân hoặc nói khó, cần dừng tập ngay và tìm kiếm sự hỗ trợ y tế kịp thời.
Tập thể dục vẫn là một trong những "liều thuốc" tốt nhất cho sức khỏe. Tuy nhiên, lắng nghe cơ thể và nhận biết sớm các tín hiệu cảnh báo là điều cần thiết để phòng tránh những biến cố nguy hiểm có thể xảy ra bất ngờ.
