Không phải ngẫu nhiên mà giữa vô vàn lựa chọn ăn sáng ngày càng đa dạng, từ bánh mì, xôi cho đến đồ ăn nhanh hiện đại, người Việt vẫn có một “thói quen khó đổi”: bắt đầu ngày mới bằng một tô bún hoặc phở nóng hổi. Hình ảnh những quán ăn sáng mở ra từ tờ mờ sáng đã trở thành một phần quen thuộc trong nhịp sống đô thị lẫn nông thôn.
Trước hết, bún và phở chinh phục người ăn bởi sự “vừa đủ” trong một bữa sáng. Một tô phở hay bún nóng không quá nặng bụng nhưng vẫn đảm bảo năng lượng cho ngày dài làm việc.
Nước dùng thanh, thịt, rau và bánh phở hoặc bún kết hợp hài hòa, tạo nên cảm giác no nhưng không bị “đè nặng” như nhiều món ăn khác.
Chính sự cân bằng này khiến chúng trở thành lựa chọn lý tưởng cho buổi sáng – thời điểm cơ thể cần nạp năng lượng nhưng chưa sẵn sàng cho bữa ăn quá nhiều dầu mỡ.
Bên cạnh yếu tố dinh dưỡng, bún và phở còn mang theo một giá trị rất Việt Nam: tính quen thuộc và cảm giác an toàn. Từ thành thị đến nông thôn, hầu như ở đâu cũng có thể tìm thấy một quán phở hoặc quán bún mở từ rất sớm.
Mùi nước dùng nghi ngút khói, tiếng dao thớt, tiếng gọi món quen thuộc… tất cả tạo nên một “bản sắc buổi sáng” mà ít món ăn nào có được. Với nhiều người, chỉ cần ngồi xuống quán quen, gọi một tô phở nóng là đủ để bắt đầu ngày mới một cách trọn vẹn.
Không chỉ là món ăn, bún và phở còn là ký ức. Đó có thể là tô phở mẹ nấu buổi sáng trước khi đi học, là quán bún góc phố gắn với những ngày đi làm đầu tiên, hay đơn giản là một thói quen khó bỏ sau nhiều năm. Chính yếu tố cảm xúc này khiến chúng vượt ra khỏi phạm vi ẩm thực đơn thuần để trở thành một phần của đời sống tinh thần.
Một điểm quan trọng khác là sự linh hoạt của bún và phở. Dù là người lao động cần bữa sáng no chắc, nhân viên văn phòng cần bữa ăn nhẹ nhàng, hay khách du lịch muốn trải nghiệm ẩm thực địa phương, một tô phở hay bún đều có thể đáp ứng. Sự “đa dụng” này giúp chúng giữ vững vị trí trong đời sống hiện đại, ngay cả khi các xu hướng ăn uống mới liên tục xuất hiện.
Cuối cùng, bún và phở còn mang trong mình một nhịp điệu rất riêng của buổi sáng Việt Nam. Không vội vã, không cầu kỳ, chỉ là một bữa ăn nóng hổi giữa buổi sớm – đủ để đánh thức vị giác, đủ để khởi động một ngày mới.
Có lẽ vì thế, dù thời gian trôi qua và thói quen ăn uống thay đổi, bún và phở vẫn luôn giữ một vị trí đặc biệt: không phải món ăn duy nhất, nhưng là món ăn sáng khó có thể thay thế trong lòng người Việt.
