Trong thế giới tiểu thuyết võ hiệp của Kim Dung, nhiều nhân vật nam chính được xây dựng với những tuyệt kỹ riêng biệt, từ khí phách hào hùng của Kiều Phong, sự kiên định của Quách Tĩnh cho tới vẻ lãng tử của Dương Quá. Tuy nhiên, nếu xét về tính toàn diện trong thực chiến võ học, Trương Vô Kỵ của Ỷ Thiên Đồ Long Ký thường được xem là nhân vật nổi bật nhất.
Không chỉ sở hữu nội lực thuộc hàng đỉnh cao, Trương Vô Kỵ còn tinh thông nhiều hệ võ công khác nhau, từ tâm pháp nội gia, kỹ năng tá lực đả lực cho tới quyền kiếm lấy nhu thắng cương. Chính sự kết hợp hiếm có này khiến nhân vật được nhiều độc giả đánh giá là "mẫu võ giả toàn năng" bậc nhất trong thế giới Kim Dung.
Trương Vô Kỵ có xuất thân đặc biệt khi là con trai của Trương Thúy Sơn - đệ tử phái Võ Đang và Ân Tố Tố của Thiên Ưng giáo. Từ nhỏ, anh đã sống giữa ranh giới chính - tà, lại được nuôi dưỡng bởi Kim Mao Sư Vương Tạ Tốn trên đảo Băng Hỏa. Hoàn cảnh ấy tạo nên một nhân vật có tư tưởng bao dung, ít định kiến và luôn đứng giữa nhiều thế lực đối nghịch.
Cuộc đời Trương Vô Kỵ cũng trải qua nhiều biến cố. Từ việc trúng Huyền Minh Thần Chưởng khi còn nhỏ đến những năm tháng lưu lạc giang hồ, nhân vật liên tục bị cuốn vào vòng xoáy tranh đấu của võ lâm. Tuy nhiên, chính nghịch cảnh ấy lại trở thành cơ duyên để anh tiếp cận hàng loạt tuyệt học thất truyền.
Điểm khiến Trương Vô Kỵ vượt trội nằm ở hệ thống võ công gần như không có điểm yếu. Trước hết là Cửu Dương Thần Công - nền tảng nội lực cực mạnh giúp anh sở hữu chân khí dồi dào, khả năng hồi phục đáng kinh ngạc và hóa giải hàn độc trong cơ thể. Nội công này cũng trở thành cơ sở để anh vận dụng những môn võ khác ở cấp độ cao.
Tiếp đó là Càn Khôn Đại Na Di, tuyệt học trấn giáo của Minh Giáo. Trương Vô Kỵ là người hiếm hoi luyện tới tầng cao nhất, có khả năng chuyển hướng kình lực, phản đòn và mô phỏng chiêu thức đối thủ trong thời gian cực ngắn. Trong nhiều trận chiến, đây được xem là kỹ năng giúp anh xoay chuyển cục diện.
Sau này, anh còn được Trương Tam Phong trực tiếp truyền dạy Thái Cực Quyền và Thái Cực Kiếm. Hai môn võ học đề cao cảnh giới "dĩ nhu khắc cương", không phụ thuộc vào chiêu thức cứng nhắc mà chú trọng sự lĩnh ngộ. Nhờ nền nội lực hùng hậu sẵn có, Trương Vô Kỵ nhanh chóng đạt tới trình độ thực chiến đáng nể.
Ngoài ra, anh còn tiếp xúc với võ công Thánh Hỏa Lệnh mang phong cách Ba Tư cùng kiến thức y thuật từ Hồ Thanh Ngưu. Điều này khiến nhân vật không chỉ mạnh về giao đấu mà còn hiểu rõ huyệt đạo, độc tính và cách cứu người - yếu tố hiếm thấy ở nhiều nam chính khác của Kim Dung.
Dù sở hữu võ công gần như vô đối, Trương Vô Kỵ lại không mang hình mẫu anh hùng cứng rắn quen thuộc. Anh hiền lành, dễ mềm lòng và nhiều lần do dự trong chuyện tình cảm lẫn quyền lực. Chính sự thiếu quyết đoán ấy từng khiến nhân vật bị đánh giá là không có khí chất thủ lĩnh như Kiều Phong hay sự kiên định như Quách Tĩnh.
Tuy nhiên, cũng nhờ tính cách gần với người bình thường mà Trương Vô Kỵ trở nên khác biệt. Anh không quá tham vọng danh vọng, từng trở thành Giáo chủ Minh Giáo nhưng cuối cùng lựa chọn rời xa tranh đoạt để sống ẩn dật cùng Triệu Mẫn. Kết thúc này tạo nên màu sắc riêng cho nhân vật giữa thế giới võ hiệp vốn đầy tham vọng quyền lực.
Nhiều độc giả cho rằng nếu đặt lên bàn cân về tổng thể võ học, Trương Vô Kỵ là nhân vật đạt sự cân bằng hiếm có giữa nội lực, chiêu thức, khả năng phòng thủ lẫn thích nghi thực chiến. Cũng vì vậy, anh thường được nhắc tới như nam chính có võ công toàn diện nhất trong các tác phẩm của Kim Dung.
