Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 30/9 công bố kế hoạch Hàn Quốc đầu tư tới 200 tỷ USD vào các dự án chiến lược tại Mỹ, trong đó có các dự án điện hạt nhân, nhà máy điện khí và đường ống dẫn khí phục vụ dự án LNG Alaska. Tuy nhiên, Seoul nhanh chóng khẳng định khoản đầu tư trị giá 54 tỷ USD cho dự án LNG Alaska vẫn chưa được quyết định cuối cùng.
Phát biểu tại Nhà Trắng, ông Trump cho biết Hàn Quốc sẽ đầu tư tới 200 tỷ USD vào một loạt dự án tại Mỹ theo các thỏa thuận mà chính quyền của ông đạt được với Seoul.
Theo Tổng thống Mỹ, danh mục đầu tư này bao gồm việc xây dựng 8 nhà máy điện hạt nhân quy mô lớn, một đường ống dẫn khí tự nhiên và một nhà máy phát điện công suất 6 gigawatt tại Texas. Đây là nhóm dự án lớn đầu tiên được Washington công bố trong khuôn khổ gói đầu tư chiến lược trị giá 350 tỷ USD mà Hàn Quốc cam kết trong thỏa thuận thương mại với Mỹ. Gói này bao gồm 150 tỷ USD dành cho ngành đóng tàu và 200 tỷ USD cho các khoản đầu tư chiến lược tại Mỹ.
Trong số các dự án được đề cập, LNG Alaska là vấn đề gây chú ý nhất khi Seoul lập tức đưa ra phản hồi thận trọng, cho rằng chưa có quyết định chính thức về việc đầu tư.
Bộ Công nghiệp Hàn Quốc cho biết nước này sẽ tiến hành đánh giá khả năng thương mại cũng như các yêu cầu pháp lý liên quan đến dự án. "Chưa có quyết định nào được đưa ra về việc có đầu tư hay không, cũng như quy mô đầu tư", cơ quan này cho biết. Bộ trưởng Công nghiệp Hàn Quốc Kim Jung-kwan sau đó cho biết ông đã bày tỏ sự tiếc nuối với Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick, cho rằng thông báo từ Nhà Trắng vượt quá những nội dung hai bên đã thống nhất.
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung cũng nhấn mạnh rằng tính khả thi về mặt thương mại của dự án LNG Alaska và các nhà máy điện hạt nhân cần được xác nhận trước khi những khoản đầu tư này có thể được tiến hành.
Theo kế hoạch được Mỹ thúc đẩy, dự án LNG Alaska bao gồm một đường ống dài khoảng 807 dặm, tương đương hơn 1.290 km, vận chuyển khí tự nhiên từ khu vực North Slope tới một cơ sở hóa lỏng ở bờ biển phía nam Alaska. Từ đây, LNG có thể được xuất khẩu sang các thị trường châu Á.
Nhà Trắng cho biết dự án được thiết kế để vận chuyển khoảng 3,9 tỷ feet khối khí tự nhiên mỗi ngày và có khả năng sản xuất tới 20 triệu tấn LNG mỗi năm. Ông Trump nhiều lần quảng bá dự án như một phương án nhằm mở rộng xuất khẩu năng lượng của Mỹ, đồng thời tăng cường quan hệ năng lượng với các đồng minh châu Á như Hàn Quốc và Nhật Bản.
Tuy nhiên, Alaska LNG đã trải qua nhiều năm trì hoãn do những câu hỏi liên quan đến chi phí, nguồn vốn và khả năng cạnh tranh về mặt thương mại. Vì vậy, việc Seoul chưa đưa ra quyết định đầu tư cuối cùng được xem là một điểm đáng chú ý trong kế hoạch mới được Nhà Trắng công bố.
Hai nhà nhập khẩu LNG lớn của Nhật Bản là JERA và Tokyo Gas đã ký các thỏa thuận sơ bộ để mua tổng cộng 2 triệu tấn LNG mỗi năm từ dự án nếu công trình được triển khai.
Glenfarne, công ty phát triển dự án, cho biết họ đã có các cam kết cung cấp khoảng 13 triệu tấn LNG mỗi năm. Tuy nhiên, doanh nghiệp này vẫn cần thêm khoảng 3 triệu tấn cam kết để có thể tiến tới quyết định đầu tư cuối cùng và ràng buộc. Glenfarne tuyên bố sẽ phối hợp với chính phủ Mỹ và Hàn Quốc nhằm hoàn thiện cấu trúc đầu tư, đồng thời thực hiện những bước cần thiết để đưa dự án tới quyết định đầu tư cuối cùng.
Trong khi còn thận trọng với LNG Alaska, Seoul xác nhận một số nội dung khác trong tuyên bố của ông Trump.
Theo Bộ Công nghiệp Hàn Quốc, nước này sẽ đầu tư 22,3 tỷ USD vào một dự án điện khí tại Texas nhằm cung cấp năng lượng cho các trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo. Đây là dự án đầu tiên được lựa chọn trong chương trình đầu tư chiến lược trị giá 200 tỷ USD. Nhà máy điện khí công suất hơn 6 gigawatt tại Encinal, Texas, dự kiến cung cấp điện cho những cơ sở tiêu thụ lượng năng lượng lớn, trong đó có các nhà máy sản xuất chất bán dẫn và trung tâm dữ liệu.
Bên cạnh đó, Hàn Quốc dự kiến đầu tư 120 tỷ USD vào việc xây dựng 8 lò phản ứng hạt nhân tại Mỹ.
Động thái này phù hợp với nỗ lực của chính quyền ông Trump nhằm mở rộng năng lực sản xuất điện hạt nhân trong bối cảnh nhu cầu điện tại Mỹ tăng nhanh, đặc biệt từ các trung tâm dữ liệu và ngành sản xuất công nghệ cao. Các quan chức Hàn Quốc cho biết dự án điện khí tại Texas đã được lựa chọn sau quá trình đánh giá về tính khả thi thương mại.
Việc Washington công bố gói đầu tư 200 tỷ USD đánh dấu một bước tiến đáng chú ý trong quan hệ kinh tế Mỹ - Hàn Quốc. Tuy nhiên, phản ứng của Seoul cho thấy hai bên vẫn cần thống nhất thêm nhiều chi tiết trước khi toàn bộ cam kết có thể được chuyển thành các dự án đầu tư thực tế.
Đặc biệt, với Alaska LNG, vấn đề không chỉ nằm ở quy mô vốn mà còn ở khả năng bảo đảm hiệu quả thương mại và hoàn tất các thủ tục pháp lý cần thiết. Chính phủ Hàn Quốc cho biết sẽ tiếp tục đánh giá trước khi đưa ra quyết định.
Các nhà phân tích tại Seoul nhận định những khác biệt trong cách diễn giải các điều khoản của thỏa thuận có thể trở thành vấn đề trong quá trình triển khai.
Đối với Mỹ, Alaska LNG là dự án có ý nghĩa trong chiến lược mở rộng xuất khẩu năng lượng. Với Hàn Quốc, đây lại là một khoản đầu tư lớn cần được cân nhắc dựa trên hiệu quả kinh tế và các điều kiện pháp lý.
Vì vậy, dù Nhà Trắng đã đưa khoản đầu tư này vào tổng giá trị 200 tỷ USD được công bố, câu hỏi quan trọng vẫn nằm ở việc liệu Seoul có chính thức rót vốn cho dự án LNG Alaska hay không, cũng như quy mô cuối cùng sẽ là bao nhiêu.
