Một người đàn ông 44 tuổi sống một mình tại Thượng Hải (Trung Quốc) bất ngờ rơi vào tình trạng nguy kịch sau cơn bạo bệnh. Dù người mẹ ngoài 70 tuổi đã tức tốc từ quê lên chăm sóc, bà lại rơi vào cảnh trớ trêu khi không thể tiếp cận tài khoản ngân hàng của chính con trai để chi trả viện phí vì chưa được pháp luật công nhận là người giám hộ.
Theo truyền thông Trung Quốc, ông Mao (44 tuổi), sống độc thân tại Thượng Hải, bất ngờ mắc bệnh nặng và phải nhập viện cấp cứu. Sau ca phẫu thuật, đến ngày thứ ba, tình trạng của ông chuyển biến xấu do suy đa tạng và nhiễm trùng nghiêm trọng, buộc các bác sĩ phải chuyển vào khoa Hồi sức tích cực (ICU). Đến nay, bệnh nhân vẫn trong tình trạng hôn mê.
Nhận tin dữ, người mẹ 72 tuổi lập tức từ quê lên Thượng Hải để chăm sóc con trai. Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất mà bà phải đối mặt không chỉ là tình trạng sức khỏe nguy kịch của con mà còn là gánh nặng tài chính.
Do nhiều năm không tham gia bảo hiểm xã hội, toàn bộ chi phí điều trị của ông Mao đều phải tự chi trả. Chỉ trong thời gian ngắn, gia đình đã phải thanh toán khoảng 140.000 nhân dân tệ tiền viện phí. Trong khi đó, bà mẹ muốn kiểm tra số tiền tiết kiệm của con trai để tiếp tục điều trị lại không thể thực hiện được. "Tôi chỉ muốn làm người giám hộ duy nhất của con trai. Tôi muốn tìm toàn bộ số tiền trong các tài khoản của con để dùng chữa bệnh và giúp con hồi phục", người mẹ nghẹn ngào chia sẻ.
Không phải cha mẹ cũng mặc nhiên được quyền quản lý tài sản của con trưởng thành
Trong nhiều ngày liên tiếp, người phụ nữ lớn tuổi phải đi lại giữa khu dân cư, đồn công an và nhiều cơ quan chức năng để tìm cách tháo gỡ vướng mắc. Tuy nhiên, bà chỉ nhận được những câu trả lời như: "Chưa từng gặp trường hợp này" hoặc "Không biết phải xử lý như thế nào".
Đại diện chính quyền địa phương cho biết cơ chế hỗ trợ hiện nay chủ yếu hướng đến những người cao tuổi sống một mình từ 60 tuổi trở lên, trong khi chưa có quy trình cụ thể đối với người trưởng thành trẻ tuổi rơi vào tình trạng mất năng lực hành vi do bệnh tật.
Theo luật sư Dương Châu Hoa, Giám đốc Công ty Luật Shendao (Thượng Hải), người trưởng thành mặc nhiên được coi là có đầy đủ năng lực hành vi dân sự. Vì vậy, ngay cả cha mẹ cũng không tự động có quyền quản lý tài sản hay thực hiện các giao dịch thay cho con nếu người đó chưa được xác định là mất năng lực hành vi.
Để trở thành người giám hộ hợp pháp, trước tiên phải có cơ quan có thẩm quyền đứng ra đề nghị giám định năng lực hành vi dân sự của bệnh nhân. Việc này chỉ có thể được thực hiện thông qua chính quyền địa phương, văn phòng luật sư hoặc tòa án.
Nếu kết quả giám định xác nhận bệnh nhân mất năng lực hành vi dân sự, tòa án sẽ ra quyết định chỉ định người mẹ làm người giám hộ hợp pháp. Khi đó, bà mới có quyền thay mặt con trai làm việc với các ngân hàng để tra cứu tài sản, sử dụng tiền gửi nhằm chi trả viện phí. Trong trường hợp cần thiết, người giám hộ cũng có thể thực hiện các thủ tục chuyển nhượng hoặc bán tài sản của người bệnh để có kinh phí điều trị.
Sự việc nhanh chóng thu hút sự quan tâm lớn trên mạng xã hội Trung Quốc. Nhiều ý kiến cho rằng các quy định pháp luật nhằm bảo vệ tài sản và quyền lợi của người mất năng lực hành vi là cần thiết, nhưng trong những trường hợp khẩn cấp liên quan đến tính mạng, quy trình hiện hành vẫn còn quá phức tạp. Một cư dân mạng bình luận: "Điều lạnh lùng không phải là con người mà là thủ tục. Trong lúc cần cứu người, đáng lẽ phải có cơ chế linh hoạt hơn."
Một ý kiến khác đặt câu hỏi: "Nếu người bệnh đã kết hôn thì liệu vợ hoặc chồng cũng sẽ không thể tiếp cận tài khoản ngân hàng trong hoàn cảnh tương tự hay sao?"
Nhiều người cũng đề xuất cần xây dựng cơ chế khẩn cấp cho phép người thân trực hệ hoặc bệnh viện được tạm thời tiếp cận nguồn tài chính của bệnh nhân dưới sự giám sát của cơ quan chức năng, nhằm tránh tình trạng người bệnh bỏ lỡ "thời gian vàng" điều trị chỉ vì những rào cản thủ tục.
Câu chuyện của người đàn ông 44 tuổi không chỉ phản ánh hoàn cảnh éo le của một gia đình mà còn đặt ra bài toán về sự cân bằng giữa việc bảo vệ tài sản cá nhân và nhu cầu cứu chữa khẩn cấp trong các tình huống sinh tử.
