Tại tỉnh Samut Songkhram, miền Trung Thái Lan, sự bùng phát của cá rô phi cằm đen đang đẩy nhiều hộ nuôi thủy sản vào cảnh lao đao. Loài cá ngoại lai này không chỉ lấn át các giống thủy sản bản địa mà còn gây thiệt hại nặng nề cho ngành nuôi tôm và cua vốn là sinh kế chính của người dân địa phương.
Tại tiểu khu Yi San, huyện Amphawa, nhiều hộ nuôi tôm cho biết họ gần như không còn khả năng duy trì sản xuất. Thay vì thu hoạch những mẻ tôm thương phẩm như kỳ vọng, các ao nuôi hiện nay bị cá rô phi cằm đen chiếm lĩnh với số lượng khổng lồ.
Bà Amolwan Suksophon, 61 tuổi, chủ hơn 50 rai ao nuôi tại xã Yi San, là một trong những nạn nhân điển hình của cuộc khủng hoảng này. Trong vụ thu hoạch gần nhất, bà không thu được tôm như dự kiến mà vớt lên hơn 5 tấn cá rô phi cằm đen. Toàn bộ số cá chỉ bán được với giá 8 baht/kg, mang về khoảng 40.000 baht, thấp hơn rất nhiều so với số vốn đầu tư bỏ ra.
Theo bà Amolwan, hơn 20 năm trước, bà chuyển đến khu vực này để phát triển nghề nuôi tôm. Khi đó, các vụ thu hoạch đều mang lại nguồn thu đáng kể. Tuy nhiên, những năm gần đây, sản lượng tôm liên tục giảm. Sự xuất hiện và sinh sôi nhanh chóng của cá rô phi cằm đen khiến tình hình ngày càng tồi tệ.
“Ban đầu số lượng cá chưa nhiều, nhưng sau khi chúng sinh sản, mỗi lần tháo ao thu hoạch tôi chỉ thấy toàn cá rô phi cằm đen. Những loài thủy sản khác gần như biến mất”, bà kể.
Không còn lựa chọn nào khác, người phụ nữ này buộc phải chuyển sang nuôi chính loài cá từng khiến mình thua lỗ. Tuy nhiên, đây cũng chỉ là giải pháp cầm cự trong bối cảnh thị trường tiêu thụ hạn chế và giá bán ở mức rất thấp.
Từ góc độ thương lái, bà Netchanok Srichong, một đầu mối thu mua cá lớn trong vùng, nhận định cá rô phi cằm đen đang gây ra những tác động tiêu cực đến toàn bộ nền kinh tế địa phương. Theo bà, tôm, cua và nhiều loài thủy sản khác không thể phát triển do bị loài cá xâm lấn này săn mồi ngay từ giai đoạn còn nhỏ.
Thị trường tiêu thụ cá rô phi cằm đen hiện khá hạn chế. Phần lớn sản lượng được thu mua để làm thức ăn chăn nuôi hoặc mồi câu. Giá tại ao chỉ dao động từ 5-6 baht/kg, sau đó được bán lại với mức chênh lệch không đáng kể. Điều này khiến người nuôi gần như không thể có lãi.
Khó khăn càng chồng chất khi chi phí thuê nhân công đánh bắt rất cao. Mỗi lần kéo lưới có thể tốn tới hàng chục nghìn baht. Trong khi đó, nhiều trường hợp chỉ thu được khoảng một tấn cá, bán ra với giá khoảng 5.000 baht, đồng nghĩa với việc thua lỗ ngay sau khi thu hoạch.
Trước thực trạng này, người dân địa phương kêu gọi chính phủ sớm triển khai các biện pháp hỗ trợ thiết thực như trợ giá thu mua, tổ chức các chiến dịch đánh bắt cá rô phi cằm đen trên diện rộng và hỗ trợ giống thủy sản cho nông dân.
Theo họ, giá giống tôm, cua hiện ở mức cao, trong khi khả năng sống sót rất thấp vì liên tục bị cá rô phi cằm đen tấn công. Nếu không có giải pháp kiểm soát hiệu quả loài xâm lấn này, ngành nuôi tôm và cua, vốn là trụ cột kinh tế của Samut Songkhram có nguy cơ suy giảm nghiêm trọng, kéo theo những hệ lụy lớn đối với đời sống người dân địa phương.
Theo Khaosod Online.
