Trong bối cảnh nền kinh tế tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn, Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel vừa công bố kế hoạch triển khai một loạt cải cách kinh tế nhằm thu hút đầu tư, mở rộng sự tham gia của cộng đồng người Cuba ở nước ngoài và tăng cường phân quyền trong bộ máy quản lý nhà nước.
Phát biểu trên truyền thông nhà nước ngày 13/6, ông Díaz-Canel thừa nhận đất nước đang đứng trước những thách thức nghiêm trọng và cần có những thay đổi mạnh mẽ để tìm kiếm động lực tăng trưởng mới. "Đã đến lúc phải thay đổi. Chúng ta đơn giản không thể tiếp tục đi theo con đường hiện tại", nhà lãnh đạo Cuba nhấn mạnh.
Mặc dù chưa công bố chi tiết các biện pháp cụ thể cũng như lộ trình thực hiện, ông cho biết chính phủ đã xác định một số ưu tiên nhằm ứng phó với tình trạng khủng hoảng hiện nay. Theo ông, mọi cơ hội xuất hiện trong thời kỳ khó khăn đều cần được tận dụng để tạo ra bước đột phá cho nền kinh tế.
Thông báo được đưa ra trong bối cảnh Cuba đang trải qua giai đoạn khó khăn kéo dài với tình trạng thiếu nhiên liệu, mất điện thường xuyên và thiếu hụt lương thực. Những vấn đề này càng trở nên nghiêm trọng hơn sau khi Mỹ siết chặt các biện pháp hạn chế nguồn cung dầu mỏ đối với Cuba từ đầu năm nay.
Ông Díaz-Canel cho biết chính phủ đang xem xét nhiều giải pháp liên quan đến thương mại quốc tế, xuất khẩu, chuỗi cung ứng và hoạt động logistics. Một trong những khả năng được đề cập là loại bỏ vai trò trung gian bắt buộc của các doanh nghiệp nhà nước trong hoạt động xuất nhập khẩu, đồng thời áp dụng các ưu đãi thuế quan đối với những đơn vị nhập khẩu nguyên liệu phục vụ sản xuất trong nước.
Giới quan sát cho rằng nếu được triển khai, đây có thể là một trong những bước đi đáng chú ý nhất của Cuba trong nỗ lực cải tổ nền kinh tế vốn chịu sự quản lý tập trung trong nhiều thập kỷ.
Trong khi đó, cộng đồng quốc tế tiếp tục hỗ trợ Cuba thông qua các chương trình viện trợ nhân đạo. Cùng ngày, một con tàu chở gần 100 tấn lương thực và hàng hóa thiết yếu từ Colombia đã cập cảng Havana. Lô hàng bao gồm thực phẩm khô, thuốc men, vật tư y tế, thiết bị điện và các tấm pin năng lượng mặt trời theo chỉ đạo của Tổng thống Colombia Gustavo Petro.
Ngoài ra, con tàu còn vận chuyển khoảng 7 tấn hàng hóa do các tổ chức đoàn kết quốc tế quyên góp. Trước đó một tuần, một tàu hàng khác chở khoảng 1.700 tấn nhu yếu phẩm từ Mexico và Belize cũng đã đến Cuba.
Khủng hoảng năng lượng hiện là một trong những vấn đề nghiêm trọng nhất mà Cuba phải đối mặt. Quốc gia Caribe này chỉ tự sản xuất được khoảng 40% nhu cầu dầu mỏ trong nước, khiến nền kinh tế thường xuyên rơi vào tình trạng đình trệ và phải chịu các đợt cắt điện diện rộng.
Về phía Mỹ, chính quyền Tổng thống Donald Trump hồi đầu năm đã cảnh báo áp thuế đối với các quốc gia cung cấp hoặc bán dầu cho Cuba. Washington cho biết các biện pháp gây sức ép nhằm thúc đẩy Havana thực hiện cải cách chính trị, kinh tế và trả tự do cho các tù nhân chính trị.
Trong bối cảnh đó, kế hoạch cải cách mới của Chủ tịch Miguel Díaz-Canel đang được kỳ vọng sẽ mở ra hướng đi mới cho nền kinh tế Cuba, giúp quốc đảo này vượt qua giai đoạn khó khăn kéo dài và từng bước khôi phục tăng trưởng trong những năm tới.