Một bức tranh vẽ con gà tưởng chừng bình thường trong giờ học mỹ thuật lại bất ngờ gây tranh cãi trên mạng xã hội, kéo theo nhiều ý kiến về sự cứng nhắc trong cách đánh giá học sinh hiện nay.
Theo đó, trong một tiết học mỹ thuật, một bé gái đã vẽ hình ảnh con gà với thân hình tròn trịa, bụng căng và bộ lông xù mềm mại. Tuy nhiên, giáo viên cho rằng bức tranh “không giống gà tiêu chuẩn” nên đã chấm điểm kém. Điều khiến nhiều người bất ngờ là hình ảnh cô bé vẽ thực chất lại xuất phát từ cuộc sống thường ngày của em.
Gia đình bé gái nuôi gà thả vườn tại nhà. Những con gà thường xuyên chạy nhảy ngoài sân và có ngoại hình mập mạp hơn so với hình minh họa quen thuộc trong sách giáo khoa. Sau khi biết chuyện, phụ huynh không tranh cãi gay gắt với giáo viên mà chỉ đăng tải bức ảnh con gà thật lên nhóm lớp. Trong ảnh, con gà có ngoại hình gần như giống hệt bức tranh của cô bé.
Câu chuyện nhanh chóng lan truyền và tạo nên nhiều tranh luận về tư duy giáo dục. Không ít người cho rằng vấn đề không nằm ở khả năng quan sát hay sáng tạo của đứa trẻ, mà ở việc người lớn áp đặt một “khuôn mẫu đúng” duy nhất cho mọi đáp án.
Nhiều ý kiến chỉ ra rằng trong thực tế, gà có rất nhiều hình dáng khác nhau. Gà nuôi thả vườn thường béo và khỏe hơn nhờ chế độ ăn uống tự nhiên, trong khi gà nuôi công nghiệp lại gầy hơn. Vì vậy, việc đánh giá một bức tranh chỉ dựa trên hình mẫu cố định vô tình làm hạn chế khả năng quan sát và tư duy riêng của học sinh.
Câu chuyện này cũng khiến dư luận liên tưởng đến nhiều trường hợp tương tự từng gây tranh cãi. Trước đây, một học sinh chuyển từ vùng Đông Bắc Trung Quốc đến Hải Nam từng bị nghi “chép văn” khi miêu tả cảnh tuyết rơi dày đặc. Tuy nhiên, đó lại là trải nghiệm có thật của em. Những ví dụ như vậy cho thấy sự khác biệt về môi trường sống đôi khi chưa được nhìn nhận đầy đủ trong giáo dục.
Đáng chú ý, dù ngành giáo dục nhiều nơi đã bắt đầu khuyến khích học sinh phát triển cá tính và khả năng sáng tạo, thực tế tại không ít trường học vẫn ưu tiên những bài làm “đúng mẫu”, sạch đẹp và giống đáp án có sẵn.
Một số trường học hiện đã thay đổi cách tiếp cận. Tại Bắc Kinh, một trường tiểu học triển khai hoạt động “Tuần lễ vẽ động vật thật”, cho phép học sinh mang thú cưng hoặc gia cầm đến lớp để quan sát trực tiếp trước khi vẽ. Giáo viên không chỉ đánh giá kỹ năng hội họa mà còn ghi nhận sự khác biệt trong góc nhìn của từng em.
Trên mạng xã hội, hashtag về những chú “gà mũm mĩm” hay “vịt khoai tây” cũng thu hút lượng lớn chia sẻ từ trẻ em nông thôn. Điều này cho thấy thực tế cuộc sống vốn đa dạng hơn rất nhiều so với hình ảnh khuôn mẫu trong sách vở.
Từ một bức tranh nhỏ, câu chuyện đang đặt ra câu hỏi lớn hơn cho giáo dục hiện đại: Liệu học sinh đang được khuyến khích quan sát thế giới theo trải nghiệm thực tế của mình, hay chỉ được phép nhìn mọi thứ theo một đáp án có sẵn?
