Bắc Ninh không chỉ hấp dẫn du khách bởi những làn điệu Quan họ ngọt ngào mà còn sở hữu nhiều món ăn mang đậm dấu ấn văn hóa địa phương. Trong số đó, cháo cá Tích Nghi được xem là một trong những đặc sản nổi tiếng, gắn bó với đời sống người dân Kinh Bắc suốt nhiều năm qua.
Món ăn này có nguồn gốc từ Bắc Ninh và từ lâu đã trở thành lựa chọn quen thuộc của nhiều người dân địa phương, đặc biệt vào những ngày thời tiết se lạnh. Điều khiến cháo cá Tích Nghi trở nên khác biệt không chỉ nằm ở hương vị mà còn ở quy trình chế biến khá cầu kỳ.
Để nấu được một nồi cháo chuẩn vị, người làm thường chọn cá chép hoặc cá trắm cỡ lớn bởi phần thịt chắc, ngọt và ít bị nát khi chế biến. Cá sau khi làm sạch sẽ được luộc cùng gừng, hành và các loại gia vị để khử mùi tanh, giữ được vị ngọt tự nhiên.
Công đoạn được xem là đặc biệt nhất chính là xử lý phần xương cá. Sau khi tách thịt, xương cá được giã nhuyễn rồi lọc lấy nước cốt trắng đục để nấu cháo. Nhờ vậy, cháo có vị ngọt thanh tự nhiên và hương thơm rất riêng mà không cần phụ thuộc quá nhiều vào gia vị.
Trong khi đó, phần thịt cá lại được ướp riêng với nước mắm, tiêu và các loại gia vị trước khi xào nhẹ. Người nấu không cho cá vào ninh cùng cháo bởi như vậy thịt sẽ bị nát. Khi ăn, những miếng cá vàng thơm mới được đặt lên trên mặt bát cháo nóng hổi.
Cháo cá Tích Nghi cũng không nấu loãng như nhiều loại cháo thông thường mà được ninh kỹ để tạo độ sánh đặc. Gạo tẻ kết hợp cùng một lượng nhỏ gạo nếp giúp món ăn vừa mềm mịn vừa dậy hương thơm đặc trưng.
Khi thưởng thức, thực khách sẽ cảm nhận được vị ngọt của nước dùng cá, độ béo của thịt cá và trứng cá, hòa cùng hương thơm của thì là, tía tô, hành lá. Nhiều nơi còn phục vụ kèm quẩy và nước mắm ngâm ớt để tăng thêm hương vị.
Theo nhiều tài liệu về ẩm thực Bắc Ninh, món cháo này xuất hiện từ những năm 1970 và dần trở thành một trong những đặc sản nổi tiếng của vùng đất Kinh Bắc. Cái tên Tích Nghi cũng được cho là bắt nguồn từ gia đình đầu tiên bán món ăn này tại Bắc Ninh.
Ngày nay, cháo cá Tích Nghi không chỉ là món ăn quen thuộc của người dân địa phương mà còn trở thành món đặc sản được nhiều du khách tìm thưởng thức khi ghé thăm quê hương của Hòa Minzy. Giữa rất nhiều món ngon Bắc Ninh, đây vẫn là cái tên khiến nhiều người nhớ mãi bởi hương vị dân dã cùng cách chế biến đầy công phu, tỉ mỉ.
