Trong kho tàng võ hiệp Kim Dung, Cửu Âm Chân Kinh luôn được xem là "bách khoa toàn thư võ học". Bộ bí kíp do Hoàng Thường biên soạn không chỉ ghi chép nội công, quyền cước, khinh công, chưởng pháp, trảo pháp mà còn bao hàm nhiều nguyên lý võ học ở cảnh giới rất cao. Chính vì vậy, suốt nhiều thế hệ, vô số cao thủ lao vào cuộc tranh đoạt, nhưng người thực sự hiểu và luyện đúng tinh thần của bộ kinh lại không nhiều.
Điều thú vị là trong số những mỹ nhân nổi tiếng nhất dưới ngòi bút Kim Dung, Hoàng Dung và Tiểu Long Nữ đều được xem là hai người đẹp vừa sở hữu nhan sắc xuất chúng, vừa có khả năng lĩnh hội những tinh hoa quan trọng của Cửu Âm Chân Kinh.
Hoàng Dung xuất hiện lần đầu trong Anh hùng xạ điêu với hình tượng cô gái thông minh, lanh lợi và sở hữu trí tuệ hiếm có. Nhan sắc của nàng nhiều lần được Kim Dung khắc họa khiến các cao thủ phải rung động. Ngay cả Âu Dương Khắc, người vốn luôn có vô số mỹ nhân bên cạnh, cũng thừa nhận tất cả đều trở nên mờ nhạt khi đứng trước Hoàng Dung.
Điểm đặc biệt của Hoàng Dung không nằm ở thiên phú võ học thuần túy mà ở khả năng lĩnh hội cực nhanh. Sau khi Quách Tĩnh học đầy đủ Cửu Âm Chân Kinh dưới sự chỉ dạy của Chu Bá Thông, hai vợ chồng cùng nghiên cứu bộ bí kíp. Nhờ nền tảng võ học Đào Hoa đảo, trí nhớ xuất sắc cùng khả năng phân tích hơn người, Hoàng Dung nhanh chóng nắm được nhiều nội dung quan trọng trong kinh thư.
Dù không theo đuổi con đường lấy võ công làm sở trường như Quách Tĩnh, Hoàng Dung vẫn vận dụng linh hoạt nhiều nội dung của Cửu Âm Chân Kinh, từ tâm pháp nội công, thuật giải huyệt đến các phương pháp dưỡng thương. Trong giai đoạn bảo vệ thành Tương Dương, những kiến thức này còn giúp nàng hỗ trợ Quách Tĩnh và nhiều cao thủ khác vượt qua những lần trọng thương.
Nếu Hoàng Dung đại diện cho sự thông tuệ, thì Tiểu Long Nữ lại là hình mẫu của vẻ đẹp thoát tục. Ngay từ lần đầu xuất hiện trong Thần điêu hiệp lữ, nàng đã được miêu tả như một tiên nữ với dung mạo thanh khiết, lạnh lùng và gần như tách biệt khỏi thế tục.
Sau nhiều biến cố, Dương Quá và Tiểu Long Nữ phát hiện những nội dung Cửu Âm Chân Kinh được Vương Trùng Dương khắc lại trong Cổ Mộ để nghiên cứu cách khắc chế Ngọc Nữ Tâm Kinh. Về sau, cả hai còn tiếp cận thêm những tinh hoa của bộ bí kíp trong quá trình hành tẩu giang hồ.
Với nền tảng nội công của phái Cổ Mộ vốn thiên về sự tinh khiết và cân bằng, Tiểu Long Nữ không đi theo con đường luyện công tốc thành. Chính điều đó giúp nàng tiếp thu các nguyên lý của Cửu Âm Chân Kinh một cách ổn định, kết hợp hài hòa cùng võ công bản môn để tạo nên phong cách chiến đấu rất riêng.
Điểm đáng chú ý là cả Hoàng Dung lẫn Tiểu Long Nữ đều không rơi vào tình trạng tẩu hỏa nhập ma như nhiều nhân vật khác từng tiếp xúc với Cửu Âm Chân Kinh. Điều này trái ngược hoàn toàn với Hắc Phong Song Sát Trần Huyền Phong, Mai Siêu Phong, hay sau này là Chu Chỉ Nhược và Tống Thanh Thư.
Theo nguyên lý của bộ bí kíp, việc luyện hạ quyển mà thiếu nền tảng nội công ở thượng quyển rất dễ dẫn đến sai lệch. Trần Huyền Phong và Mai Siêu Phong vì chỉ có một phần kinh thư nên hiểu sai ý nghĩa của Tồi Kiên Thần Trảo, biến nó thành Cửu Âm Bạch Cốt Trảo đầy tà khí. Chu Chỉ Nhược và Tống Thanh Thư cũng lựa chọn phương pháp tốc thành nên sức mạnh tăng nhanh nhưng không đạt được cảnh giới cao nhất của Cửu Âm Chân Kinh.
Ngược lại, Hoàng Dung và Tiểu Long Nữ đều có nền tảng võ học vững chắc trước khi tiếp cận bí kíp. Một người sở hữu tư chất thông minh bậc nhất giang hồ, người còn lại có nội công tinh thuần của Cổ Mộ phái. Nhờ vậy, cả hai đều tiếp thu theo hướng chính thống, phát huy được giá trị thực sự của bộ kinh thay vì chỉ chạy theo những chiêu thức uy lực bên ngoài.
Trong thế giới Kim Dung, rất nhiều mỹ nhân khiến độc giả nhớ đến nhờ dung nhan tuyệt sắc, nhưng nếu xét cả nhan sắc lẫn khả năng lĩnh hội Cửu Âm Chân Kinh, Hoàng Dung và Tiểu Long Nữ luôn là hai cái tên nổi bật nhất. Một người đại diện cho trí tuệ và sự linh hoạt, một người tượng trưng cho vẻ đẹp thanh khiết cùng nội tâm kiên định. Chính sự kết hợp giữa tài năng và khí chất ấy đã giúp họ trở thành những biểu tượng khó thay thế của dòng tiểu thuyết võ hiệp Kim Dung.
